ستۀ ضروریه و اصول اربعه

شماری افزون از پژوهشگرانی که زندگانی امیرعلی­‌شیر نوایی، سیاست‌مدار و فرهنگ‌مرد پرآوازه روزگار تیموری را دستاویز تحقیقات خویش ساخته­اند، به نادرست گمان آن داشته‌­اندکه در میان آثار مکتوب فراوان او که برای تدوین­شان از دو زبان فارسی و ترکی جغتایی بهره برمی­‌گرفت، تنها یک قصیده فارسی وجود دارد. در دیوان فارسی نوایی که سال­‌ها پیش در تهران منتشر شده است نیز تنها از یک قصیده به نام تحفه­‌الافکار نشان می­‌توان جست. اما حقیقت آن است که نوایی در درازنای عمر خویش دست­کم ده قصیده به زبان فارسی سروده است. او این قصاید دهگانه را در دو مجموعه جداگانه با نام‌های سته ضروریه و فصول اربعه مدون داشته و چنانکه از نام آن‌ها هم بر می‌­آید، یکی­‌شان مشتمل بر شش قصیده و آن دیگری دربردارنده چهار قصیده است.

در کتاب پیش‌­رو، هر دو مجموعه قصیده یادشده تصحیح و در یک مجلد به زیور طبع آراسته شده است. افزون بر این، به ­جهت آن­که درک شود امیر­علی­‌شیر نوایی که بوده، چه کرده و چه آثار و تاثیراتی از خود به جای نهاده است نیز پیش از متن اصلی، پیشگفتاری به­ نسبت گزیده و کوتاه درباره شرح احوال او آمده است. به دیگر سخن، کتاب سته ضرورریه و فصول اربعه از یک سوی از انبان لفظ پربهای دری، دُرّی دگر را مکشوف و هویدا داشته و از دیگر سوی برای پویندگان پهنه ادب، جویندگان وادی تاریخ و رهنوردان عرصه نوایی‌­پژوهی باریکه رهی دگر را مفتوح و گشاده داشته است.

درباره نویسنده

امیر نعمتی لیمائی

امیر نعمتی لیمائی

الف: کتاب­ها

1- دوازده قرن شکوه ، نقدی بر آرای نويسنده­ی دوازده قرن سکوت – مشهد: اميدمهر، 1383.

2- تاريخ آموزش و پرورش در روزگار فرمانروايي مغولان و تيموريان: با نگاهی ويژه به پيشينه­ی فرهنگی ايران – مشهد: اميدمهر، 1385.

3- مجموعه­ روزنامه­های جنگل (نشريه نهضت جنگل) – مشهد: اميدمهر، 1389.

4- بررسي زندگي سياسي و واكاوي كارنامه علمي، فرهنگي، اجتماعي و اقتصادي اميرعليشير نوايي- تهران: وزارت امورخارجه و مشهد: دانشگاه فردوسي، 1393.

5- رساله مفردات اميرعليشير نوايي(تصحیح)- تهران: مشكوه دانش، 1394.

6- زبان­هاي خارجي در گذر تاريخ ايران(از آغاز تا امروز)- تهران: انتشارات علمي و فرهنگي، 1394.

7- مناجات امیرعلیشیر نوایی(ترجمه)- تهران: جنگل و دانشگاه عدالت، 1395

8- سته ضروریه و فصول اربعه؛ مجموعه قصاید فارسی امیرعلیشیر نوایی(تصحیح)، قم: لوگوس، 1399.

امیرعلی‌شیر نوایی

امیرعلی‌شیر نوایی

امیرعلی­‌شیرنوایی فرهنگ‌مرد و سیاست­‌ورز برجسته روزگار تیموری است که در 17 رمضان سال 844 هـ.ق(29 بهمن 819 هـ..خ / 9 فوریه 1441م) در هرات چشم به جهان برگشود. وی که به روزگار پادشاهی سلطان حسین بایقرا می­‌زیست، واجد جایگاهی پرفراز و رفعت در تاریخ ایران است. آنچه موجب دستیابی وی به چنین جایگاهی شده است را می­‌توان با مواردی چون حضور توانمندانه در آوردگاه سیاست، نگارش و سرایش آثار فراوان به دو زبان ترکی جغتایی و فارسی، پشتیبانی افزون و گسترده مادی و معنوی از کنشگران عرصه­‌های علم، ادب و هنر و همچنین انجام خدمات و اقدامات عام­‌المنفعه بسیار مرتبط برشمرد. نوایی همچنین به­‌گونه­‌ای پیش‌قراول، بنیانگذار و پدر ادب ترکی است، زیرا او در درازنای زندگانی خویش یارای آن یافت با تدوین کتب، رسائل و دواوین گوناگون به ترکی جغتایی جایگاه ادبی زبان ترکی را ترقی بخشد و آن را به جرگه زبان­‌های علمی و ادبی وارد سازد. نوایی در  12 جمادی­الآخر سال 906 هـ.ق(23 بهمن879 هـ.خ/3 ژانویه 1501م) در زادگاه خویش هرات، دیده بر دنیا فروبست،

مهدی قاسم‌نیا

مهدی قاسم‌نیا

  • کتاب فارسی عمومی ، گنجینه ادب پارسی ، انتشارات مشکوه دانش ، 1390 ( چاپ سوم )
  • شاعر لحظه های ناب ( نقد و بررسی و گزینه ی اشعار قیصر امین پور ) انتشارات آیلار ، 1388
  • دلم برای باغچه میسوزد ( بازتاب سنت و مدرنیته در اشعار فروغ ) انتشارات مشکوه دانش ، 1393
  • کتاب مفردات ، امیر علیشیر نوایی مولفان : دکتر امیر نعمتی لیمایی ، مهدی قاسم نیا
  • کتاب مناجات ، امیر علیشیر نوایی ، ترجمه و تصحیح و تحشیه انتشارات جنگل ، دانشگاه عدالت : دکتر امیر نعمتی لیمایی ، مهدی قاسم نیا ، 1396

نقد و بررسی‌ها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین کسی باشید که دیدگاهی می نویسد “ستۀ ضروریه و اصول اربعه”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

سوال امنیتی *