ایدۀ خطرناک داروین

(دیدگاه کاربر 11)

حدود یک و نیم سده پس از این که چارلز داروین کتاب مشهور خود خاستگاه گونه‌ها را منتشرکرد، دنیل سی. دنت فیلسوف، دانشمند شناختی و نویسنده آمریکایی اثرهای شالوده‌شکن ایده فرگشت بر همه جنبه‌های زیست و فهم ما از جهان را به زبانی ساده واکاوی می کند.

یکی از کارهایی که دنت تلاش کرده است در این کتاب انجام دهد این بوده که با ارائه یک نگاه منسجم به هر حوزه ادبیات پژوهشی، و نشان دادن اهمیت یا بی‌اهمیتی مناقشه‌های حاکم بر آن حوزه، به شما کمک کند آسان‌تر این ادبیات را خوانش کنید. او درباره برخی از مناقشه‌ها با شجاعت داوری می‌کند، و بقیه را برای شما گشوده می‌گذارد؛ اما آن‌ها را در چارچوبی می‌گذارد تا بتوانید مسائل مهم را ببینید و تشخیص بدهید که آیا دانستن چیستی آن مسائل -برای شما- مهم است یا نه. برخی از کتاب‌هایی که دنت از آن‌ها نام می‌برد سخت‌ترین کتاب‌هایی هستند که تا به حال یک دانشجوی جوان فلسفه ممکن است خوانده باشد. برای مثال کتاب های استوارت کافمن و راجر پنروز خیلی سخت هستند؛ اما در عین حال این‌ها متن‌های آموزشی نبوغ‌آمیزی هستند و مطالب بسیار جدیدی دارند و هر کسی که بخواهد نگاه آگاهانه‌ای درباره اهمیت مسائل طرح‌شده داشته باشد، می‌تواند و باید این کتاب ها را بخواند. متن‌های دیگری هم هستند که آسان‌ترند -روشن و آگاهی‌بخش هستند و ارزش تلاش برای خواندن آن‌ها را دارند- و، برخی متن‌ها هم هستند که خواندنشان آسان نیست؛ اما لذت‌بخش است -نمونه هایی عالی از هنر در خدمت علم. دنت در این کتاب می‌گوید هیچ حوزه‌ای نیست که به اندازه حوزه نظریه فرگشت، نویسندگانش به آن خدمت کرده باشند.

استدلال‌های فلسفی خیلی فنی که برخی فیلسوفان آن را دوست دارند در این کتاب آورده نشده است چون دنت خودش می‌گوید از قبل با این روش مشکل دارد. او آموخته است که استدلال‌ها هرچقدر هم که منسجم باشند، وقتی گوشی نباشد که به آن‌ها گوش دهد، به درد نمی‌خورد. دنیل دنت خودش نویسنده استدلال‌هایی هست که به نظرش جدی و پاسخ‌ناپذیر هستند؛ اما بیشتر افراد به جای این که به آن‌ها پاسخ دهند یا آن‌ها را رد کنند، اصلا آن‌ها را نمی‌خوانند. همه ما باید استدلال‌هایی را نادیده بگیریم و شکی نیست که همه استدلال‌هایی را نادیده می‌گیریم که بعدا تاریخ به ما نشان خواهد داد کاش آن‌ها را جدی می‌گرفتیم. در این جا دنت نقشی مستقیم‌تر در تغییر این که چه کسی چه چیزی را نادیده بگیرد بازی می‌کند. او اندیشمندان رشته‌های دیگر را وادار می‌کند اندیشه فرگشت را جدی بگیرند و به آن‌ها نشان دهد ارزش این اندیشه را کمتر از میزان واقعی ارزیابی کرده‌اند و تاکنون به نشانه‌های کاذب گوش می‌داده اند. برای این کار، دنت از روش‌های هنرمندانه‌تری استفاده می‌کند و به جای پیچیده‌نویسی و پیچیده‌گویی، یک داستان می‌گوید:

نظریه فرگشت داروین بر اساس گزینش طبیعی همیشه مرا بر سر شوق آورده، اما در این سال‌های زیادی که از سر گذرانده‌ام متوجه شده‌ام گونه‌های بسیار مختلفی از اندیشمندان هستند که نمی‌توانند ناراحتی خود را از این اندیشه بزرگ پنهان کنند و مخالفت خود را به صورت‌های مختلفی، از غرولندهای شک‌گرایانه تا دشمنی آشکار، مخالفت خود را بیان می‌کنند. نه تنها آدم های معمولی و اندیشمندان دینی، بلکه فیلسوفان، روانشناسان، فیزیکدانان و حتی زیست‌شناسان سکولاری را دیده‌ام که انگار در دلشان می‌گویند کاش ایده داروین غلط بود. این کتاب نشان می‌دهد که چرا ایده داروین این قدر نیرومند است و چرا نوید می دهد -نه که تهدید کند- پرورده‌ترین نگاه‌های ما به زندگی را بر یک شالوده نو استوار کند.

انقلاب داروین در زمان خودش از راه رسید و یک جایگاه امن و بی‌دردسر را در ذهن ها -و دل‌های- هر آدم فرهیخته‌ای در دنیا یافت، ولی امروز یک و نیم سده پس از مرگ داروین، هنوز با پسایندهای شگفتی‌آفرین ایده او کنار نیامده‌ایم. انقلاب داروین بر خلاف انقلاب کپرنیک که تا پیش از جمع‌وجور شدن جزئیات علمی مورد توجه همگانی قرار نگرفت، از همان آغاز مشارکت کنندگانی و مشوقانی را جلب کرد. خود دانشمندان هم بیم و امیدهایی داشتند و بنابراین شگفت نیست که تضادهای نسبت محدود میان نظریه‌پردازان به درگیری‌های شدید میان هواداران آن ها می‌انجامید و ایده‌های آن‌ها در این فرآیند تحریف می‌شد. هر کسی می‌دید که در آن وسط داو بزرگی وجود دارد.

افزون بر آن، اگرچه خود داروین مفصل‌بندی عالی‌ای از نظریه‌اش کرده بود و دانشمندان بسیاری در آن زمان فورا قدرت کار او را تشخیص دادند، شکاف‌های بزرگی هم در نظریه او وجود داشت که تا همین چندی پیش پر نشده بودند. اکنون که به گذشته نگاه می‌کنیم، بزرگ‌ترین شکاف در نظریه او حالتی طنزگونه داشت. داروین با وجود هوش شگفت‌انگیزش هرگز مفهوم اصلی که بدون آن نظریه فرگشت بسیار نحیف خواهد بود را نفهمید: مفهوم ژن. داروین هیچ یکای وراثتی در اختیار نداشت و نقدهای کاملا منطقی می‌گفتند معلوم نیست توصیف او از فرآیند گزینش طبیعی واقع‌گرایانه باشد. داروین فرض را بر این می‌گذاشت که بچه‌ها همیشه آمیزه‌ای یا میانگینی از ویژگی‌های پدرومادر را در خود دارند.

دسته:

درباره نویسنده

احسان شاه‌قاسمی

احسان شاه‌قاسمی

احسان شاه‌قاسمی در سال 1357 در شهرستان رستم به دنیا آمد. کودکی را در تهران، شیراز و نورآباد ممسنی گذراند و در سال 1381 از دانشگاه شیراز کارشناسی مکانیک ماشین‌های کشاورزی گرفت. در سال 1384 وارد دورۀ کارشناسی ارشد ارتباطات در دانشگاه تهران شد و سه سال بعد دورۀ دکتری ارتباطات را در همین دانشگاه آغاز کرد. دکتر شاه‌قاسمی از سال 1394 عضو هیئت علمی گروه ارتباطات دانشگاه تهران است. احسان شاه‌قاسمی در حوزه‌های مختلف ارتباطات کارهای منتشرشده دارد که از جمله می‌توان به ارتباطات بین‌فرهنگی، مطالعات فضای مجازی و مطالعات رسانه اشاره کرد. برخی از تألیفات او عبارتند از:

  • ایدۀ خطرناک داروین. دنیل سی. دنت. ترجمۀ احسان شاه‌قاسمی. تهران: نشر لوگوس. زیر چاپ.
  • انگاره‌های میان‌فرهنگی مردم آمریکا از ایران (1400). احسان شاه‌قاسمی. تهران: نشر لوگوس.
  • افسانۀ قدرت مردانه: چرا مردان جنس دورریختنی هستند (1399). ترجمۀ احسان شاه‌قاسمی. تهران: نشر لوگوس. 1399.
  • رابطۀ ننگین: سیمون دوبوار، ژان-پل سارتر و بیانکالمبلین (1399). بیانکا لمبلین. ترجمۀ احسان شاه‌قاسمی. تهران: نشر لوگوس.
  • چارلی چاپلین (1399). پیتر اکروید. ترجمۀ احسان شاه‌قاسمی. تهران: نشر لوگوس.
  • فهم صنایع رسانه‌ای (1396). نوشتۀ تیموزی هیونز و آماندا لاتز. ترجمۀ احسان شاه‌قاسمی. تهران: نشر لوگوس.
دنیل سی. دنت

دنیل سی. دنت

دنیل کلمنت دنت فیلسوف، نویسنده و زبانشناس شناختی آمریکایی است که پژوهش‌هایش حول محور فلسفه ذهن، فلسفه علم، و فلسفه زیست‌شناسی، به ویژه حوزه‌های مرتبط با زیست‌شناسی فرگشتی و علوم شناختی می‌گردد.

 

11 دیدگاه برای ایدۀ خطرناک داروین

  1. ج

    سلام کی منتشر میشه

    • مدیر وبگاه

      سلام. مراحل نهایی ترجمه است. ممنون از پیگیری شما.

  2. دوست دار دنت

    و سوال همیشگی ما
    واقعا ممکنه این کتاب تو ایران چاپ بشه ؟
    ترجمه و ویراستاری تموم شده ؟

    • مدیر وبگاه

      ما هم نمیدونیم امیدواریم با جرح و تعدیلهایی ارشاد اچازه بده

  3. دهناد

    سلام. کتاب چاپ شد؟

    • مدیر وبگاه

      نه ترجمه اش طول کشید.

  4. آرش

    سلام
    ممکنه این کتاب بدون سانسور دست ما برسه؟

    • مدیر وبگاه

      راستش بستگی به ارشاد داره که به کجاها حساس بشه. دست ناشر باشه که اصلا سانسور نمیکنه.

  5. دهناد

    معلومه هست کی چاپ بشه؟

    • مدیر وبگاه

      دقیقا نه بستگی به ارشاد و مجوز داره

  6. دهناد

    کتاب که بیرون نمیاد مشکلش مترجم هست که کارش رو تکمیل نمیکنه یا مشکل مجوز دارید؟

    • مدیر وبگاه

      راستش هنوز ترجمه تحویل ناشر نشده که اماده سازی بشه و ارسال بشه برای ارشاد. اون تازه مرحله بعد مشکل هست که ببینیم مجوز میدن یا نه. ممنون از پیگیری تون.

  7. محمد

    سلام کتاب ترجمه شده و منتظر مجوز هستش؟

    • مدیر وبگاه

      نه هنوز مترجم تحویل نداده

  8. کامران

    سلام کتاب کی چاپ میشه؟

    • مدیر وبگاه

      سلام ترجمه تموم شده در صورت موافقت ارشاد چاپ خواهد شد کل فرایند حدود یک ماه و نیم شاید طول بکشه. ممنون از پیگیری شما.

  9. محمد

    سلام کتاب هنوز نتونسته مجوز بگیره؟

    • مدیر وبگاه

      در حال بررسی هست انشالله میگیره

  10. محمد

    بالاخره هم چاپ نشد واضح است از دنت در ایران نمی شود کتاب چاپ کرد

  11. داود رضایی

    مجوز ندادن غیرسمی حداقل تو وب پخش کنید استفاده کنیم

    • مدیر وبگاه

      میدن انشالله

دیدگاه خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.